Jak szybko przeliczyć współrzędne UTM [arkusz Excel]

Pytanie wraca regularnie: jak zamienić współrzędne UTM na szerokość i długość geograficzną, żeby dało się je wczytać do xRouten, Map Google albo czegokolwiek innego, co oczekuje zwykłej pary liczb? Poszukaliśmy — odpowiedzią jest arkusz kalkulacyjny, który robi to za darmo.

Po co w ogóle lat/lng

Każde planowanie tras potrzebuje dokładnej lokalizacji punktów, do których ma dojechać kierowca. Zwykle są to adresy, a program po cichu zamienia je na szerokość i długość geograficzną, żeby dało się je narysować na mapie. Każdy robił to w Mapach Google, nawet się nad tym nie zastanawiając.

Co jednak, gdy cel nie ma adresu, bo jest drzewem w parku, włazem kanalizacyjnym albo wiatą przystankową? Wtedy potrzebne są współrzędne.

Kłopot w tym, że formatów współrzędnych jest sporo. Mapy Google i wszystkie popularne serwisy mapowe pracują na szerokości i długości geograficznej — lat/lng. Warto więc mieć swoje współrzędne właśnie w tym formacie.

Jeśli dostałeś je w UTM, pobierz ten arkusz.

KLIKNIJ, ŻEBY POBRAĆ

Wklejasz współrzędne UTM, a arkusz zwraca odpowiadające im wartości lat i lng. Poniżej, jak to działa.

Jak działa arkusz

Porządne przeliczenie UTM wymaga nieprzyjemnych wzorów i właściwych zmiennych — strefy UTM i półkuli. Specjaliści z ArcGeek zbudowali arkusz Excel, w którym cała matematyka jest już zaszyta, i ułożyli go tak, że wystarczy wkleić współrzędne z jednej strony. Arkusz liczy szerokość i długość geograficzną i podaje je gotowe do skopiowania.

Pod logo ArcGeek po lewej znajdziesz pola na te zmienne. Ustaw strefę, zanim cokolwiek wkleisz — wartość zostawiona z innego regionu da punkt w innym kraju, a arkusz o tym nie ostrzeże.

Polska leży w dwóch strefach UTM:

Półkula to w obu przypadkach północna (N).

Jeśli masz układ 1992 albo 2000, to nie jest UTM

Warto to sprawdzić, zanim zaczniesz. Dane z geoportalu, z ewidencji gruntów czy od geodety w Polsce najczęściej nie są w UTM, tylko w układzie 1992 (EPSG:2180) albo w układzie 2000 (EPSG:2176–2179, strefy 5–8). Wartości wyglądają podobnie — dwie duże liczby — ale nie są tym samym i arkusz ArcGeek ich nie przeliczy.

Po czym je rozpoznać: w układzie 1992 pierwsza współrzędna (X, północna) mieści się mniej więcej w zakresie 130 000–870 000, a druga (Y, wschodnia) w okolicach 170 000–870 000. W układzie 2000 współrzędna wschodnia zaczyna się od numeru strefy — 5, 6, 7 albo 8 — więc jest siedmiocyfrowa i zaczyna się na przykład od 6 5…

Do przeliczenia układu 1992 lub 2000 na WGS84 użyj przelicznika obsługującego kody EPSG albo narzędzi Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii. Dopiero wynik w lat/lng wczytasz do Map Google czy do planera tras.

Gdy strefa jest ustawiona, wpisz lub wklej swoje wartości UTM (easting i northing) prosto do arkusza. Przeliczy wszystko i pokaże lat oraz lng obok oryginałów. Skopiuj je i zapisz tam, gdzie mają trafić.

A jeśli mam więcej współrzędnych niż wierszy?

Rozciągnij formułę w dół:

• Odkryj wszystkie ukryte kolumny — kliknij dwukrotnie w linię podziału przy kolumnie G, aż nic więcej się nie pojawi
• Zaznacz dwa lub trzy ostatnie wiersze
• Kliknij dwukrotnie w róg zaznaczenia, na dole po prawej

Ponieważ ostatnie wiersze należą do tego samego obliczenia, formuła przeniesie się na wszystkie wiersze poniżej. W ten sposób zrobisz sobie tyle nowych wierszy, ile potrzebujesz.

Jak pokazać przeliczone współrzędne na mapie

Po przeliczeniu zwykle chcesz je zobaczyć, poprawić i dopiąć do nich informacje. Moje mapy Google i xRouten zrobią to w minutę.

W Moich mapach Google

Zwykłe Mapy Google kończą się tam, gdzie punktów robi się dużo. Do tego Google zbudowało darmowe narzędzie "Moje mapy". Przyjmuje tylko adresy albo szerokość i długość geograficzną — czyli dokładnie to, co masz już przeliczone:

1. Skopiuj przeliczone lat i lng do nowego arkusza i zapisz go.
2. Otwórz Moje mapy Google.
3. Kliknij Utwórz nową mapę w lewym górnym rogu.
4. Dodaj nową warstwę.
5. Zaimportuj arkusz z kroku 1.
6. Gotowe.

Punkty możesz potem edytować na mapie. Opisaliśmy to w tym poradniku.

W xRouten

Wszystko, co wyliczy arkusz, zaimportujesz wprost do xRouten i zobaczysz na mapie:

1. Skopiuj wartości lat/lng do nowego arkusza i w pierwszym wierszu wpisz Lat i Lng. Możesz dodać inne kolumny — Nazwa albo Notatka — żeby przy każdym punkcie było więcej informacji.
2. Zapisz arkusz.
3. Wejdź na app.xrouten.de i zaloguj się albo załóż darmowe konto.
4. Kliknij Import w nawigacji po lewej, a potem +.
5. Jeśli chcesz tylko zobaczyć punkty na mapie i nie budować z nich tras, ustaw maksymalną liczbę tras na 0.
6. Kliknij Importuj na dole po prawej i poczekaj chwilę.
7. Po imporcie przejdź do Przeglądu i włącz Punkty bez trasy.

Współrzędne możesz też połączyć w trasy i otworzyć w naszej aplikacji mobilnej, która poprowadzi do każdego punktu — nawet jeśli jest nim drzewo w parku albo przystanek autobusowy.

Przetestuj za darmo i zobacz swoje współrzędne na mapie.